– 14 –
- Kâfirlere ve münafıklara karşı sertlik gösterilmesi
- Münafıkların küfür sözü söylemeleri
- Kâfirliklerini örtmek için Allah’a yemin etmeleri
- Münafıkların söz ve hareketlerinin İslam devletine bildirilmesi
- Bu asırdaki münafıkların küfür sözlerini açıkça söylemeleri
- Sadaka vereceğine söz verip bundan cayanların durumu
- Cömertlik ve cimrilik kavramları
- İnsan tabiatındaki cimrilik, bencillik ve mala düşkünlüğün tedavisi
- Mefhumü’l-adet ile amel etmek
يٰۤاَيُّهَا النَّبِىُّ جَاهِدِ الۡـكُفَّارَ وَالۡمُنٰفِقِيۡنَ وَاغۡلُظۡ عَلَيۡهِمۡؕ وَ مَاۡوٰٮهُمۡ جَهَـنَّمُؕ وَبِئۡسَ الۡمَصِيۡرُ ﴿۷۳﴾ يَحۡلِفُوۡنَ بِاللّٰهِ مَا قَالُوۡا ؕ وَلَقَدۡ قَالُوۡا كَلِمَةَ الۡـكُفۡرِ وَكَفَرُوۡا بَعۡدَ اِسۡلَامِهِمۡ وَهَمُّوۡا بِمَا لَمۡ يَنَالُوۡا ۚ وَمَا نَقَمُوۡۤا اِلَّاۤ اَنۡ اَغۡنٰٮهُمُ اللّٰهُ وَرَسُوۡلُهٗ مِنۡ فَضۡلِهٖ ۚ فَاِنۡ يَّتُوۡبُوۡا يَكُ خَيۡرًا لَّهُمۡ ۚ وَاِنۡ يَّتَوَلَّوۡا يُعَذِّبۡهُمُ اللّٰهُ عَذَابًا اَلِيۡمًا ۙ فِى الدُّنۡيَا وَالۡاٰخِرَةِ ۚ وَمَا لَهُمۡ فِى الۡاَرۡضِ مِنۡ وَّلِىٍّ وَّلَا نَصِيۡرٍ ﴿٧٤﴾ وَمِنۡهُمۡ مَّنۡ عَاهَدَ اللّٰهَ لَٮِٕنۡ اٰتٰٮنَا مِنۡ فَضۡلِهٖ لَـنَصَّدَّقَنَّ وَلَنَكُوۡنَنَّ مِنَ الصّٰلِحِيۡنَ ﴿۷۵﴾ فَلَمَّاۤ اٰتٰٮهُمۡ مِّنۡ فَضۡلِهٖ بَخِلُوۡا بِهٖ وَتَوَلَّوْا وَّهُمۡ مُّعۡرِضُوۡنَ ﴿۷٦﴾ فَاَعۡقَبَهُمۡ نِفَاقًا فِىۡ قُلُوۡبِهِمۡ اِلٰى يَوۡمِ يَلۡقَوۡنَهٗ بِمَاۤ اَخۡلَفُوا اللّٰهَ مَا وَعَدُوۡهُ وَبِمَا كَانُوۡا يَكۡذِبُوۡنَ ﴿۷۷﴾ اَلَمۡ يَعۡلَمُوۡۤا اَنَّ اللّٰهَ يَعۡلَمُ سِرَّهُمۡ وَنَجۡوٰٮهُمۡ وَاَنَّ اللّٰهَ عَلَّامُ الۡغُيُوۡبِۚ ﴿۷۸﴾ اَلَّذِيۡنَ يَلۡمِزُوۡنَ الۡمُطَّوِّعِيۡنَ مِنَ الۡمُؤۡمِنِيۡنَ فِى الصَّدَقٰتِ وَالَّذِيۡنَ لَا يَجِدُوۡنَ اِلَّا جُهۡدَهُمۡ فَيَسۡخَرُوۡنَ مِنۡهُمۡؕ سَخِرَ اللّٰهُ مِنۡهُمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ اَلِيۡمٌ ﴿۷۹﴾ اِسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡ اَوۡ لَا تَسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡؕ اِنۡ تَسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡ سَبۡعِيۡنَ مَرَّةً فَلَنۡ يَّغۡفِرَ اللّٰهُ لَهُمۡؕ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمۡ كَفَرُوۡا بِاللّٰهِ وَرَسُوۡلِهٖؕ وَاللّٰهُ لَا يَهۡدِى الۡقَوۡمَ الۡفٰسِقِيۡنَ﴿۸۰﴾
“Ey Nebi! Kâfirlerle ve münafıklarla cihad et ve onlara karşı sert davran. Onların barınacakları yer cehennemdir. Ne kötü varış yeridir!” (73)
“Onlar, ( Münafıklar, küfür sözünü) söylemediklerine dair Allah’a yemin ederler. Hâlbuki küfür sözünü söylediler ve Müslümanlıklarını ilan ettikten sonra kâfir oldular. Erişemedikleri şeyleri yapmaya kalkıştılar. Allah ve Rasulü kendi lütfundan onları zenginleştirdiği için intikam almaya kalkıştılar. Eğer tevbe ederlerse kendileri için hayırlı olur. Eğer yüz çevirirlerse Allah onları dünyada ve ahirette acıklı bir azapla cezalandırır. Yeryüzünde kendileri için ne bir dost ne de bir yardımcı bulabilirler.” (74)
“Onlardan kimi de: ‘Eğer Allah bize kendi lütfundan verirse mutlaka sadaka vereceğiz ve salihlerden olacağız.’ diye Allah’a söz verdi.” (75)
“Allah onlara kendi lütfundan verince cimrilik ettiler, sözlerinden döndüler ve yüz çevirdiler.” (76)
“Allah’a verdikleri sözü bozdukları ve yalan söyledikleri için, O’nunla karşılaşacakları güne kadar kalplerinde nifakın devam etmesini sağladı.” (77)
“Onlar, Allah’ın onların gizlediklerini ve aralarında fısıldaştıklarını bildiğini bilmiyorlar mı? Şüphesiz Allah, gaybı ve gizli olanları hakkıyla bilendir.” (78)
“Onlar, müminlerden gönüllü olarak sadaka verenlerle ve ancak güçlerinin yettiğini bulabilenlerle alay ederler. Allah da onların alaylarını kendi aleyhlerine çevirir. Onlar için acıklı bir azap vardır.” (79)
“Onlar için ister bağışlanma dile, ister dileme; hatta onlar için yetmiş defa bağışlanma dilesen bile Allah onları asla bağışlamayacaktır. Çünkü onlar Allah’ı ve Rasulünü inkâr ettiler. Allah fasıklar topluluğunu hidayete erdirmez.” (80)
Nebiye Hitap, Ümmete de Hitaptır
“Bir istisna bulunmadıkça, Nebi’ye yapılan hitap ümmetine de hitaptır.” şeklinde şer’î bir kaide vardır.
Allah, Nebi’ye kâfirlerle ve münafıklarla cihad etmesini ve onlara karşı sert davranmasını emrettiğinde bu, Müslümanlara yönelik bir emir sayılır. Zira Nebi’nin cihad edecek ordusu Müslümanlardan oluşuyordu. O, tek başına savaşmadı ve hiç savaşmadı. Daima Müslümanlarla birlikte, devlet başkanı ve ordu başkomutanı sıfatıyla savaştı.
Buna göre İslam devletinde ordunun başkomutanı Halifedir. Savaşı ilan eder ve durdurur; ateşkesi kabul veya reddeder; yüksek rütbeli subayları ve komutanları tayin ve azleder.
Savaşta Sertlik Esastır
Savaşta sertlik vardır. Çünkü galip gelebilmek için taraflar birbirlerini öldürmeye çalışırlar.
Rasul ve Müslümanlar, insanların hidayete ermelerini istedikleri için merhametlidirler. Fakat kâfirler hidayeti reddedip savaşa hazırlandıkları için onlarla savaşılırken merhamet gösterilmez. Ya teslim olur ve cizye verirler ya da öldürülürler.
Daha önce tefsir ettiğimiz Tevbe Suresi’nin 29. ayetinde bu hüküm geçmişti.
Savaşa başlamadan önce İslam’a çağrılırlar. Kabul etmeyip savaş başladığında onlarla merhametsizce savaşılır. Müslümanların sertliğini ve şiddetini görsünler ki onlardan korksunlar; böylece ya kaçsınlar ya da teslim olsunlar.
Münafıklara Karşı Tavır
Münafıklar, Müslümanların arasında yaşayıp Müslüman görünümü altında İslam’a ve Müslümanlara karşı sinsi bir şekilde savaşırlar. Zahiren Müslüman oldukları için öldürülmüyorlardı. Kötülük yaptıklarında veya cihada gitmediklerinde çeşitli mazeretler ileri sürüyorlardı. Geçen ayetlerde bu konuya değinmiştik.
Bu ayet onları korkuttu. Artık harekete geçmeleri hâlinde sahte Müslümanlıklarının kendilerini kurtaramayacağını ve öldürülebileceklerini anladılar. Bu ayetten sonra münafıklar korkmaya başladılar.
Artık düşman muamelesi göreceklerdi. Nitekim Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem vefat edince bunların bir kısmı cesaret bulup açıkça kâfirliğini ilan etti, bir kısmı zekât vermeyi reddetti, bir kısmı da sahte peygamberliğini ilan ederek etrafına münafıkları ve kalbinde hastalık bulunanları topladı.
Birinci Raşidî Halife Ebu Bekir, onların hiçbir mazeretini kabul etmedi; onları affetmedi ve merhamet göstermedi. Onlarla savaştı ve onları devlete ve İslam hükmüne boyun eğdirdi.
İslam Hilafet Devleti’nde münafıklar harekete geçtiğinde onlara ağır ceza verilir. Eğer kâfirleri dost edinip onlarla iş birliği yaparlarsa öldürülürler. İslam’a, devlete ve Müslümanlara karşı faaliyet yürütürlerse durumları değerlendirilir ve suçlarına göre ağır ceza verilir. Yalan mazeretleri ve bahaneleri kabul edilmez. Zahirî duruma göre hüküm verilir; hainlikleri ispatlandığında öldürülürler.
Dünyadaki cezaları budur. Ahirette ise onlar için hiçbir rahmet ve merhamet yoktur. Oradaki cezaları, açık kâfirlerle birlikte cehennemdir. Ayette onların barınakları ve karargâhları cehennem olarak gösterilmiştir. Bundan daha kötü bir sığınak olabilir mi?!
Cennete giremezler; oradan bir damla su dahi alamazlar. İrin ve kaynar su içer, zakkum yerler.
Münafıkların Küfür Sözleri Söylemeleri
Münafıklar kâfirliklerini açıkça ortaya koyamıyor, küfür sözlerini hep gizlice söylüyorlardı. Bir defasında söyledikleri bir küfür sözünü bir Müslüman duyup Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem‘e haber verdi. Bunun üzerine o münafık çağrılıp sorgulandı. Küfür sözünü söylemediğini inkâr ederek Allah’a yemin etti. Allah ise onu yalanlayarak, “Hâlbuki küfür sözünü söylediler.” buyurdu.
Bir rivayete göre münafıklardan Abdullah bin Übey, “Muhammed Medine’ye gelip izzetli oldu. Onu buradan zelil olarak çıkaracağız.” dedi. Münafıkun Suresi’nin 8. ayeti bunun üzerine indi.
Başka bir rivayete göre Cülas bin Suveyd adlı bir münafık şöyle dedi: “Eğer Muhammed’in dediği gerçek ise bindiğimiz eşeklerden daha şerliyiz.” Bir Müslüman bunu duyup Rasulullah’a bildirdi. Bu adam çağrılıp sorgulanınca böyle bir söz söylemediğine dair yemin etti.
İşte münafıklar, Allah’ı ve Rasulünü reddettikleri için kolayca yalan söylerler. Üstelik söylediklerini inkâr etmek için Allah’a yemin ederek kendilerini savunurlar.
Münafıkların Nankörlüğü ve Düşmanlığı
Küfür sözü söyleyince, kılıf olarak ilan ettikleri Müslümanlıklarının maskesi düştü ve kâfirlikleri ortaya çıktı. Rasulullah’ı Medine’den çıkarmaya çalışmaları, Benî Mustalık Gazvesi’nde yaptıkları gibi Ensar ile Muhacirler arasında fitne çıkarmaları ve benzeri şekilde “erişemedikleri bir takım şeyleri yapmaya kalkıştılar”.
Bunu niçin yapıyorlar? Oysa Allah ve Rasulü, ganimetlerden onlara vererek onları zenginleştirdi. Bu iyiliğe karşılık bunu mu yapıyorlar?!
Ayet, “Sırf Allah ve Rasulü kendi lütfundan onları zenginleştirdiği için içlerinde kızgınlık gösterip intikam almaya çalıştılar.” diyerek bu gerçeği ortaya koymaktadır. Burada Allah, onların bu davranışlarını kötülemekte ve nankörlüklerini göstermektedir.
Rasulullah size hiçbir kötülük yapmadığı, aksine size iyilik yaptığı hâlde ona kızıyor ve ondan intikam almaya kalkışıyorsunuz! Ne kadar nankör insanlarsınız!
“Allah ve Rasulü onları zenginleştirdi.” ifadesinin anlamı şudur: Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem, Allah’ın vahyi doğrultusunda onlara ganimetlerden verdi. Emri veren Allah, uygulayan ise Rasulullah’tır.
Münafıklara, “Eğer tevbe ederlerse kendileri için hayırlı olur.” denilmektedir. Böylece hem dünya rezilliğinden hem de ahiretteki acıklı azaptan kurtulurlar ve diğer Müslümanlar gibi değerli sayılırlar.
Eğer münafıklıklarından tevbe etmekten yüz çevirir, nifak ve kâfirlikleri üzerinde ısrar ederlerse Allah onlara dünyada ve ahirette acıklı bir azap verecektir. Yeryüzünde kendileri için bir dost ve yardımcı bulamayacaklardır. Çünkü Rasulullah Müslümanlarla birlikte onlara karşı savaşacaktır. Açık kâfirlerle savaşıldığı gibi onlarla da savaşılacaktır.
Artık önceki dönemde gördükleri müsamaha sona ermiştir. Zira İslam izzet kazanmış ve İslam devleti güçlenmiştir.
İslam devleti onlara savaş açınca hiç kimse onlara yardım edemez; devlet onlara karşı koyar ve onları ezer. Böylece diğer güçler de onlara yardım etmekten kaçınırlar.
Günümüzdeki Münafıkların Durumu
Bu asırdaki münafıklar “Müslümanız” der, namaz kılar, hacca veya umreye giderler. Kadın olanları başörtüsü takar ve örtünür. Fakat küfür sözlerini açıkça söyler ve bunun dine aykırı olmadığını iddia ederler!
Bu nedenle laikliği, demokrasiyi, özgürlüğü ve diğer Batılı fikir ve kanunları savunurlar; kâfirlerle iş birliği yaparlar ve bununla övünürler.
İslam’ın ölçüleri ve mefhumları zihinlerden silindiği ve toplumda bulunmadığı için bazı Müslümanlar bunları destekler ve onlar için çeşitli bahaneler üreterek savunurlar.
İslami toplumda bir Müslüman başka bir kişiden küfür sözü duyarsa hemen onunla konuşur ve tevbe etmesini ister. Eğer yüz çevirirse, “Seni İslam Hilafet Devleti’ne bildireceğim.” diyerek onu uyarır. Buna rağmen dinlemezse durumu devlete bildirir.
Bu casusluk sayılmaz. Çünkü o kişi açıkça küfür sözü söylemiş ve Müslüman da kendisini devlete bildireceğini açıkça söylemiştir. Sahabeler de bir kişinin münafıklığını gördüklerinde veya onlardan küfür sözü işittiklerinde bu şekilde davranıyorlardı.
Allah bunu ikrar etmiş ve meşru kılmıştır. Çünkü Müslümanlar onlardan duyduklarını Rasulullah’a haber verdiler; onlar ise inkâr ettiler ve Allah’a yemin ederek yalan söylediler.
Bunun anlamı şudur: Müslümanlar münafıklardan bir kötülük görür veya küfür sözü duyarlarsa bunu hemen Hilafet Devleti’ne bildireceklerdir. Zira bu davranış münkeri nehyetmenin bir parçasıdır.
Daha önce tefsir ettiğimiz 71. ayette müminlere marufu emretmenin ve münkeri nehyetmenin farz olduğu beyan edilmişti. Buna karşılık 67. ayette geçtiği gibi münafıklar bunun tersini yaparlar; münkeri emreder, marufu nehyederler.
Sadaka Vereceğine Söz Verip Sonra Cayanlar
Münafıklardan Sa’lebe bin Hatip ve onun arkadaşları gibi bazı kişiler Rasulullah’a gelip Allah’ın kendilerine bol rızık vermesi için dua edilmesini istediler. Şöyle dediler:
“Eğer Allah bize kendi lütfundan verirse mutlaka sadaka vereceğiz ve salihlerden olacağız.”
İlk olarak Sa’lebe bin Hatip bunu istedi. Allah ona mal verince Mutib bin Kaşir ve benzeri kişiler de gelip aynı şeyi istediler ve söylediler.
Fakat “Allah kendi lütfundan verince cimrilik gösterdiler, sözlerinden dönerek yüz çevirdiler.”
Zekât vermek ve Allah yolunda harcamak istemediler. Nitekim sadaka bu iki konuyu da kapsar. Onların derdi yalnızca dünyayı kazanmaktı. İşte iman olmayınca insanın amacı budur. Ahireti düşünmez veya ahireti tasdik etmez.
Bazıları bunu hafife alır: “O gün gelirse Allah bizi affeder ve bize de verir.” diyerek kendilerini garanti altında görürler.
Cömertlik ve Cimrilik
İşte cimrilik budur: Zekât vermemek, Allah yolunda harcamamak, ailesi ve çocukları gibi bakmakla yükümlü olduğu kimselere marufa uygun şekilde harcamamak, misafirine ikram etmemek ve muhtaçlara yardım etmemektir. Zira bu konularla ilgili şer’î hükümler daha önce geçti.
Bazı insanlar yalnızca kendilerine bakar ve kendileri için bol bol harcarlar. Bunlara cömert denilmez; aksine cimridirler. Cömert olanlar, ancak Şeriat’ın emrettiği şekilde harcayan kimselerdir.
Allah, onların verdikleri sözü bozmaları ve yalan söylemeleri sebebiyle, kendisiyle karşılaşacakları güne kadar kalplerindeki nifakı artırdı. Tevbe etmek istemedikleri için Allah onları nifakları üzerinde bıraktı ve hidayet vermedi.
Zengin oldukça münafıklıkları da artar. Zira zenginlik bir fitnedir ve aldatıcı bir şeydir. İnsan zengin olduğunda haktan sapabilir. Münafık olan kimseye Allah mal verdiğinde münafıklığı daha da artar.
A’lâk Suresi’nin 6-7. ayetlerinde geçtiği gibi insan zengin ve otorite sahibi olduğunda haddi aşar ve azgınlaşır. İnsan tabiatı böyledir. İnsan tabiatında cimrilik ve bencillik vardır; mala ve mülke düşkündür. Ancak iman edip kendi nefsiyle mücadele ederse takva sahibi olur. Bu kimse bundan müstesnadır.
Bu nedenle Allah, kendisinden korkan, kendisiyle karşılaşmayı uman ve nefsiyle mücadele eden kimselerin, kendilerine mal verildiğinde onu Allah yolunda harcadıklarını ve hiç cimrilik göstermediklerini bildirir.
İnsan, elindeki her şeyin Allah’tan geldiğini ve Allah’ın dilediği anda bunları elinden alabileceğini düşünürse cimrilikten kurtulur.
Kapitalist Sistem İnsan Tabiatındaki Kötü Huyları Pekiştirir
Batı’da din hayattan ayrılınca ve insana sınırsız özgürlük verilince insan tabiatında bulunan kötü huylar daha da pekiştirildi. Böylece bencillik, cimrilik, azgınlık ve sefahat yayıldı ve övülmeye başlandı.
Bu nedenle laik ve demokratik sistem, kısaca kapitalizm, insanlık için en tehlikeli sistemdir. İnsanları perişan etmiş ve toplumu bozmuştur.
İslam ise bu huyları tedavi etmiş, insanı bu kötü huylardan kurtarmıştır. Bu nedenle insanlar İslam sistemine büyük ölçüde muhtaç hâle gelmişlerdir.
Allah Gizli ve Açık Her Şeyi Bilir
Allah, münafıklara onların gizlediklerini ve birbirleriyle yaptıkları fısıldaşmaları bilmediğini mi sanıyorlar diye hitap ederek onları kınamaktadır.
Çünkü münafıklar Allah’a bütün sıfatlarıyla birlikte inanmazlar. Bu sıfatlardan biri de Allah’ın her şeyi bilmesidir. Allah, küçüğü ve büyüğü, zerre kadar olanı ve ondan daha küçüğünü veya daha büyüğünü, insanların fısıldaşmalarını bilir. O, insana şah damarından daha yakındır.
“Şüphesiz Allah gaybı ve gizli olanları bilir.”
Zira O, her şeyi yaratmış, belirli kanunlara göre büyütmüş ve yürütmüş, sonunu tayin etmiş ve her şeyi kendi kontrolü altında yürütmektedir.
İnsan, Allah’ın kendisini her yerde gördüğünü, işittiğini, kontrol ettiğini ve kuşattığını sürekli aklında tutarsa Allah’tan korkar. Bunu unutursa veya tasdik etmezse her türlü kötülüğü yapmaya hazır hâle gelir; ancak diğer insanlardan gizlenmeye çalışır. Böylece münafık olur.
Müminlerle Alay Etmek
Münafıklar yalnızca cimrilikleriyle yetinip kenara çekilmezler. Bundan daha ileri giderek müminlerle alay ederler.
Bu müminler Allah’a iman ederek gönüllü olarak sadaka verirler. Fakir müminler, güçlerinin yettiğinden başka bir şey bulamazlar. Ellerine basit bir şey geçtiğinde onu getirip verirler. Paraları ve malları olmasa da kendi canlarını Allah yolunda ortaya koymaya hazırdırlar.
Bir fakir müminin iki ölçek hurması vardı. Rasulullah’ın yanına gelip bunları getirdi. Rasulullah bir ölçeğini alınca diğerini ailesine götürmesini ve ailesinin bununla geçinmesini söyledi. Münafıklar ise bununla alay ettiler ve “Bir ölçek hurma ne işe yarar?” diyerek küçümsediler.
Osman ve Abdurrahman bin Avf gibi bazı müminler çok miktarda mal verdiğinde ise onları da riyakârlıkla itham ederek alaya aldılar.
İşte münafıklar, müminlerin niyetlerini okumaya kalkışır ve onlar hakkında şüphe uyandırmaya çalışırlar.
Hiçbir müminin yaptığı işi ve Allah için gönülden verdiği şeyi beğenmezler. Çünkü kâfirdirler. Kâfirler asla müminlerden razı olmazlar; sürekli onlardan nefret ederler.
Birinden razı olurlarsa bu, o kişinin kendilerini memnun ettiği anlamına gelir. Bu durumda dahi ondan şüphe ederler.
Bu asırda Amerika Cumhurbaşkanı, Türkiye ve Suriye cumhurbaşkanları, Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Irak Başbakanı hakkında “Seviyorum.” dediğinde, bunların Amerika hesabına çalıştıklarını söyleyerek onları över. Amerika’ya karşı çıkanlardan ise nefret eder ve onları yok edeceğini söyler.
Zira Bakara Suresi’nin 120. ayeti bu gerçeği vurgulamaktadır: Yahudiler ve Hristiyanlar, müminler kendi dinlerine tabi olmadıkça onlardan razı olmazlar.
Kâfirler; Yahudi, Hristiyan, Budist, Hindu ve başka dinlere mensup olanlar, putperestler ve münafıklar… Hepsi aynı cinstendir. Müminleri sevmezler; her yerde Müslümanlarla alay eder ve onlarla savaşırlar. İslam’ı yok etmeye çalışırlar.
Bakara Suresi’nin 212. ayetinde de kâfirlerin dünyayı çok sevdikleri ve müminlerle alay ettikleri, fakat kıyamet gününde takva sahibi müminlerin kâfirlerin üstünde olacakları bildirilir. Takva sahibi müminler doğrudan cennete girerken kâfirler doğrudan cehenneme girerler.
İşte böylece Allah’tan korkan müminler üstün olur, kâfirler ise alçalır.
Bu sebeple müminler kendilerine tam olarak güvenmeli, kâfir ve münafıkların alaylarına aldırış etmemelidirler. Onlara karşı keskin olmalı ve onları memnun etmeye çalışmamalıdırlar. Yalnızca Allah’ı razı etmeye çalışmalı, hayırlı davaları ve çalışmaları üzerinde sebat etmeli ve Allah yolunda bolca harcamalıdırlar.
Allah Münafıkların Alayını Kendi Aleyhlerine Çevirir
Münafıklar, sadece güçlerinin yettiği kadar ve ellerinden geleni harcayan müminlerle alay edince Allah, “Allah bu münafıklarla alay eder.” buyurur.
Allah onlardan nefret eder. Onlar şimdi müminlerle alay ederler; fakat kendileri için hazırlanan acıklı azabın farkında değildirler.
Buna rağmen Münafikun Suresi’nin 5-6. ayetlerinde, Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem‘in merhametli olması ve münafıkların Müslüman olduklarını iddia etmeleri sebebiyle onlar için Allah’tan mağfiret dilemek üzere çağrıldıkları bildirilir. Fakat onlar kibirlenerek yüz çevirdiler.
Allah, merhametli Rasulüne şöyle bildirdi:
“Onlar için ister bağışlanma dile, ister dileme; hatta onlar için yetmiş defa bağışlanma dilesen bile Allah onları asla bağışlamayacaktır. Çünkü onlar Allah’ı ve Rasulünü inkâr ettiler.”
İnanmadıkları için Rasulün kendileri adına Allah’tan mağfiret dilemesinin değerini hiç bilmezler. Bununla alay eder ve kibirlenerek yüz çevirirler.
Çünkü Münafikun Suresi’nin 3, 4, 7 ve 8. ayetlerinde geçtiği gibi onlar anlamayan, meseleyi kavramayan ve bilmeyen kimselerdir. Duvara yaslanmış tahtalar gibidirler; içleri boştur.
İnsan onların şekillerine bakınca anlayan veya bir şey bilen kimseler olduklarını zanneder. Fakat öyle değillerdir. Sadece dünyayı, parayı, eğlenceyi, yemeği, oyunu, lezzeti ve şehveti düşünür ve bunların peşinden giderler. Bundan başka hedefleri yoktur.
Gerçeği idrak etmek istemezler. Allah’ı ve ahireti düşünmezler. Allah’a kulluk etmeyi reddedip özgürlüğü seçerler.
Bunlar o kadar cahildirler ki Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem onları tevbe etmeye çağırıyor ve bağışlanmaları için onları yumuşatmaya çalışıyordu.
Ayrıca Rasulullah, onların mümin çocuklarının, ailelerinin ve aşiretlerinin gönüllerini memnun etmeye çalışıyordu. Çünkü içlerinden bir münafığın bulunmasını ve küfür üzere ölmesini istemiyordu. Bu nedenle onlar için Allah’tan mağfiret dilemesini istiyorlardı.
Oysa onlar kibirlenip tevbe etmek istemedikleri için Allah, Rasulüne:
“Onlar için ister bağışlanma dile, ister dileme; hatta yetmiş defa bağışlanma dilesen bile Allah onları asla bağışlamayacaktır.”
buyurdu.
“Çünkü onlar Allah’ı ve Rasulünü inkâr ettiler.”
Böylece kâfirlikleri vurgulandı.
Fasık kavim; dinden çıkıp kâfirliklerinde ısrar eden ve hidayeti istemeyen kimselerdir. Bu nedenle Allah bu tür insanları hidayete erdirmez ve hidayet üzere olmalarına yardım etmez; onları şaşkınlıkları ve sapıklıkları içinde bırakır.
Yetmiş Sayısı ve Mefhumü’l-Adet
Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem bu ayetin ardından şöyle buyurdu:
” أسمع ربي قد رخص لي فيهم، فوالله لأستغفرن أكثر من سبعين مرة، لعل الله أن يغفر لهم”
“Rabbimi dinliyorum; onlar hakkında bana ruhsat verdi. Allah’a yemin ederim ki onlar için yetmiş defadan daha fazla mağfiret dileyeceğim. Umulur ki Allah onları bağışlar.” (İbn Cerir)
Bu hadisten bir mefhum çıkar. Bu, usul-i fıkıhta “mefhum” bahsine giren mefhumü’l-adet (sayı mefhumu) konusudur.
Bir sayı zikredilir ve bu sayı bir sınırlandırma olarak belirtilmezse, bu sayıdan fazlasının veya azının da mümkün olduğu anlaşılır.
Allah şöyle buyuruyor:
وَمِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ إِن تَأْمَنْهُ بِقِنطَارٍ يُؤَدِّهِ إِلَيْكَ وَمِنْهُم مَّنْ إِن تَأْمَنْهُ بِدِينَارٍ لاَّ يُؤَدِّهِ إِلَيْكَ إِلاَّ مَا دُمْتَ عَلَيْهِ قَآئِمًا
“Ehl-i Kitap’tan öylesi vardır ki ona bir kantar emanet bıraksan onu sana öder. Öylesi de vardır ki ona bir dinar emanet bıraksan, başına dikilip durmadıkça onu sana ödemez.” (Âl-i İmran 75)
Buradan, birinci grubun kendilerine bir kantardan daha fazla veya daha az emanet verilmesi hâlinde de onu ödeyecekleri mefhumu çıkar. Diğer grubun ise kendilerine bir dinardan daha fazla veya daha az emanet verilmesi hâlinde de onu ödemeyecekleri anlaşılır.
Fakat Allah’ın şu kavlinde mefhumü’l-adet yoktur:
اَلزَّانِيَةُ وَالزَّانِىۡ فَاجۡلِدُوۡا كُلَّ وَاحِدٍ مِّنۡهُمَا مِائَةَ جَلۡدَةٍ
“Zina eden kadın ve erkeğin her birine yüz değnek vurun.” (Nur 2)
Burada sayı sınırlandırılmıştır. Bu durumda yüz değnekten fazla veya daha az vurulmaz; zina eden kişiye yalnızca yüz değnek vurulur. Ayetin mefhumundan bu anlaşılır.
Yine Nur Suresi’nin 4. ayetinde iffetli kadınlara zina isnadında bulunanlara seksen değnek vurulması emredilir. Burada da mefhumü’l-adet yoktur. Sayı seksendir; daha fazla veya daha az olmaz.
İşte Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem bu hadisle bize usul-i fıkıhta bir kaide ve kural göstermiş oldu.
İslam Hilafet Devleti’nde Münafıklara Muamele
İslam Hilafet Devleti, Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem‘in metodunu izleyerek, zahiren Müslüman olduklarını gösteren kimseler ihanet veya suç işlemedikleri, fitne çıkarmadıkları ve düşmanlarla iş birliği yapmadıkları sürece onlara diğer Müslümanlar gibi muamele eder.
Onların kalplerini yumuşatmaya ve imanlarını güçlendirmeye çalışır. Çünkü toplumda kargaşa çıkarmak istemez. Zira bunların akrabaları vardır; delilsiz şekilde itham edilirlerse akrabaları onları savunmaya kalkışabilir. Böylece toplumda fitne çıkabilir.